Автор : Barkov Ivan
Название книги: Kojonov Luchjo
Читать на сайте: https://mir-knigi.org/author/barkov-ivan/kojonov-luchjo

Anta?parolo de la tradukinto

Kojonov Lu?jo (originala titolo: _Luka Mudi??ev_ ) estas la plej konata ruslingva erotika poemo, kiu havas senduban, kvankam ofte subtaksatan, influon al la tuta rusa kulturo. Interalie tiu poemo ?iam estis tre populara en militistaj lernejoj kaj oficira medio, multaj sciis ?in parkere.

La verko priskribas fakte tragikan eventon, sed, pro trafe elektita stilo kaj tono, neniu leganto perceptas tion kiel tragedion. ?i estas amuza (anka? am-uza!) fabelo por plenkreskuloj. La moralo aperas en la prologo: necesas esti singarda en seksa vivo. Dum 150 jaroj tiu penso neniom malaktuali?is kaj post apero de aidoso ekhavis novajn nuancojn…

Tiu ?i poemo, samkiel ?iuj rusaj «maldecaj» poemoj, estis tradicie atribuata al Ivan Barkov — fama poeto de XVIII jc., kies multaj versa?oj estas vere ?okaj. Tamen simpla logiko neas tion: en la kvina parto de la poemo estas menciite, ke la praavo de la protagonisto vivis en la tempo de Jekaterina (t.e. inter 1762 kaj 1796), do Lu?jo mem devis naski?i komence de XIX jc. kaj, evidente, Barkov (1732–1768) ne povis tion priskribi.

La stilo kaj metriko de Lu?jo estas tipaj por la epoko de A. Pu?kin (post 1820), kelkloke la poemo memorigas kelkajn poemojn de Pu?kin, verkitajn en 1830–1833 (_Mia genealogio_ , _Jezerskij_ , _Kupra rajdanto_ k.a.) kaj sprite parodias tiujn. Do, la poemo estas kreita, kaj la priskribataj en ?i eventoj okazas, ?irka? 1835. Kutime oni parodias nur vivantajn a?torojn, des pli se temas pri tia genio kiel Pu?kin (1799–1837). Evidente, la a?toro de Lu?jo konis la menciitajn poemojn de Pu?kin ankora? en manuskriptoj (?ar _Jezerskij_ estis presita nur en 1836, Kupra rajdanto en 1837), do li estis persono, proksima al la rondo de Pu?kin. Probable la a?toro de Kojonov Lu?jo estas la frato de Aleksandr Pu?kin — Leo. Tion indikas pluraj faktoj kaj pri tio konsentas diversaj literaturologoj.

Certe la poemo estis malpermesita fare de cenzuro. Anta? 1917 la moralon gardis eklezio, poste aperis komunistpartia cenzuro, multe pli severa kaj cinika ol la eklezia. Nur post falo de la komunista diktaturo aperis ebleco eldoni la poemon en Ruslando kaj ?i estas publikigita en _Literaturnoje obozrenije_ (Literatura Revuo) – 1991/11. Tri anta?aj eksterlandaj eldonoj (1969–1982) estas neplenaj kaj neatingeblaj por la rusa leganto.

Dum pli ol 150-jara cirkulado de la poemo en manskribitaj kopioj aperis multaj versioj, kelkaj el ili estas tute fu?aj. Mi disponas tri diversajn variantojn, el kiuj mi klopodis resta?ri la plej plenan kaj adekvatan tekston. Foje tio estis preska? neebla kaj oni povas pri tio beda?ri, sed povas anka? ?oji — ja tio pruvas, ke la poemo i?is vere popola krea?o, parto de la nacia kulturo. Havante diversajn versiojn de unu strofo, mi ?iam klopodis elekti la plej majstran kaj spritan, sed se tio ne eblis — mi penis konsideri dum la tradukado ?iujn versiojn.

La poemo estas verkita per simpla parola lingva?o. Specialaj rusaj reala?oj en ?i preska? ne aperas, do ne estis bezono enkonduki glosindajn vortojn, kaj necesas nur minimumaj klarigoj. La malnovan rusan mezurunuon _«ver?ok»_ mi rekalkulis al pli internacie konata colo (iam uzita anka? en Ruslando). La strato Polanka, situanta trans la rivero Moskvo (se rigardi de la urbocentro), malgra? ?iuj revolucioj kaj rekonstruoj konservis ?is nun sian malnovan nomon kaj multajn dometojn de XVIII–XIX jc.

En la genealogio de Lu?jo estas menciita regado de kelkaj plej konataj rusaj caroj, nome:

Johano IV (la Terura) (1530–1584, regis ekde 1547), fama pro sia krueleco kaj maljustaj reprezalioj;

Petro I (la Granda) (1672–1725, regis ekde 1689): eminenta reformisto, establis kontaktojn kun E?ropo, organizis la unuan regulan armeon en Rusio. La batalo apud urbo Poltavo (nuntempe — provinca centro de Ukrainio) okazis en 1709 dum la milito kontra? Svedio;

Jekaterina II (la Granda) (1729–1796, regis ekde 1762), konata kiel «klera» imperiestrino; dum ?ia rego faris karieron pluraj eminentaj militistoj kaj politikistoj.

Mi esperas, ke la poemo estos interesa por legantoj en diversaj landoj, ?ar ?i montros al ili tute nekonatan tavolon de la rusa literaturo.

_Valentin Melnikov_

Prologo

Beatas – kiu fikas june,
kaj olde – fekas en kviet',
konsumas vodkon oportune,
neniun kredas malgra? pet'.

Ri?econ, gloron al virino
donacis bene la natur',
estigis fendon sub la sino,
kaj nomis «pi?o» por plezur'.

Ludilo estas ?i la? pla?o,
pro tio estas nomo – «pi?'».
Kaj, kvaza? muskaptila ka?o,
por ?iuj malfermita ni?',

?i anta? ?iuj ni paradas,
la viramasojn logas plej,
kaj povra kac' en ?i flugadas,
kvaza? pasero en grenej'.

Ho vi, edzinoj kaj vidvinoj!
Fra?linoj kun himen' fortika!
Permesu skize, sen terminoj
rakonti pri agado fika.

Libere uzi vian pi?on
sen stulta honto, por kontent'.
Permesu solan nur kondi?on
prezenti por via atent':

Valoras la fikado rara,
ju pli malofta – des pli kara,
sed gardu vin la Eternul'
kontra? fikado sen regul'!

Ja pro pasio ?i senbrida
aperos nepre plago hida,
kaj ne satigos tiam vin
plej ordinara kacofin'.

Parto unua

En moskva domo dueta?a
bonordis ?iam en ekzist'
kaj pompis per belec' viza?a
vidvin' de certa negocist'.

La forpasinta edz' unua
ne oldis – tamen la? destin'
lin pro afero edzintrua
senglora trafis vivofin'.

Ke sube ?iuj inoj feblas –
al vi konatas tiu ver',
Sed pli fikema ne troveblas
ankora? sur la tuta ter'.

La negocisto – edzo ?ia –
kvieta estis, senpasia,
sed la? ordono de l' edzin'
dekfoje tage fikis ?in.

Okazis: li apena? iras,
La kac' ne staras – en ignor'
nenion a?di ?i deziras:
egale fiku, e? kun plor'!

?u tian vivon en ko?maro
eltenis iu? Kaj post jaro
foriris povra negocist'
al mond' sen fikoj kaj sen trist'.

Kaj la vidvino, efektive
senpova kontra? la dezir',
komencis ?ie – dekstre, live –
proponi sin al ajna vir'.

?in fikis junaj kaj adoltaj,
plia?aj kaj entute oldaj,
do preska? ?iu, se ne pigris,
en la vidvinan pi?on migris.

Parto dua

Tri jaroj da fikado forta
jam pasis son?e. Post kulmin'
sopiroj kun turmento morta
penetris koron de l' vidvin'.

Enuas anta? ?i bravuloj
kaj vane revas pri amor'.
Torentas larmoj el okuloj,
konstante premas ?in angor'.

E? en fikado ordinara
neniu kontentigis ?in:
?e unu – kaco tre vulgara,
?e l' dua – tro maldikas fin'.

?e l' tria kaco – bagatelo,
mallongas pli ol ?e lepor',
?e l' kvara – skrot', kiel barelo,
la vulvon batas ?is dolor'.

Jen plendas ?i pri la testikoj –
ka?itas, kvaza? ?e kastrit',
jen kac' tro kurtas, kvaza? spiko,
kapricoj, do – ?is infinit'.

Delonge tute ne altiras
?in, kio estis viv-ornam':
?i vane ser?as kaj aspiras
neakireblan ion jam.

Sopiras la vidvin' terure,
ne povas dormi pro konfuz'.
Dum longa tempo, malnature,
la pi?o restis ekster uz'.

Kaj jen, post rezonad' prudenta
pri sia malfeli?a spert'
l' vidvino venis al asert'
trankvila, preska? evidenta:

«Por havi el la plag' eliron
mi venu al parigistin'.
Ja ?i sukcesos, la? rutin',
kun longa kaco trovi viron.»

Parto tria

Trans la river', en strat' Polanka
situis apud stratofin'
dometo kun tegment' duflanka –
propra?o de civilulin'

Matrjona. ?i dum kvardek jaroj
?i tie lo?is sen perturb'.
Fra?lin', konata al najbaroj
kaj ?ie tra la tuta urb',

Matrjona ja, la? konsideroj
procedis pri la nupt-aferoj,
sed efektive, la? inklin'
?i estis fi-parigistin'.

Se edz' maljuna nur enuon
elvokas ?e la edzinet' –
Matrjona faras rendevuon
kun fik-amanto en sekret'.

A? pro hazarda bagatelo
edzinon trafis malfavor',
nur viro estas ?ia celo –
trovi?os kaco por amor'.

Alia dorlotita ino
delici volas per vagino –
Matrjona helpas kun efik'
kaj balda? jam okazas fik'.

Simile anka? viroj mendis
por kac' regalon sen makul' –
Matrjona virgulinon sendis
en domon de la frandemul'.

Al tiu helpantin' konata
vidvino nia en vesper'
kale?on sendis por privata
interparol' pri la afer'.

Parto kvara

Dum la vizit' Matrjona dignis –
salutis kun tutplena fid',
anta? ikono krucosignis
kaj tiel diris post eksid':

«Pro kio vi min vokis, kara?
?u tristas vi en viv' malpara?
Bonvolu: ?uras mi anime,
ke pretas helpi vin intime.

?u ekbezonis vi fian?on,
a? simple jukas via pi?'?
Facile faros mi aran?on
kaj helpos en la malfeli?'.

Sen fikoj vi jam velkas, kara,
vin premas ?iam splen' kaj lac',
sed ?oju – mi por vi preparas
fikiston kun mirinda kac'!»

«Sincere dankas mi, Matrjona,
pro viaj zorgo kaj bonvol'.
Fikisto via, e? se bona,
ne helpos min en mia sol'.

Nun etas viroj – pravas kla?oj! –
jam mankas kacoj, nur kaca?oj.
Sed kacon de konvena grand'
mi ser?us tra la tuta land'.

Bezonas kacon mi malmolan
kaj minimume dudekcolan –
ne lasos mi en mia ing'
kaca?on por frivola sving'!

Bezonas viron mi potencan,
ke, kiam li ekfikos min,
mi sentu tremon dekomencan,
ke vibru ?io en la sin',

ke turni?adu mi pro sentoj,
ke pro ekstazo klaku l' dentoj,
l' okuloj saltu pro amor',
atingu l' kaco ?is la kor'!»

Matrjona post tabaka flaro
suspiris peze, kun amaro,
kaj post minuto da silent'
respondis je l' vidvina plend':

«Malsimplas trovi, e? la?pete
kacegon tian, karulin'.
De dudek cedu iomete –
mi trovos, eble, kun dek kvin!

Interalie, mi disponas
junulon belan la? statur',
kun tia kaco, ke ne konas
similan, certe, la natur'.

Mi, pekulino, mem pretere
atentis kacon de la bub'.
Vidinte – preska? svenis, vere:
precize fajrestinga tub'!

Tro grandus ?i e? por stalono,
kaj ta?gus ne por fika cel' –
per dekkvincola ?i bastono
li pelus ratojn for el kel'.

La bubo – sana, korpulenta,
konvenas por vi, belulin'.
La? nomo noble elokventa –
Kojonov Lu?jo – nomu lin.

Sed kompatinda – li nun restis
sen botoj kaj sen pantalon'.
Li en drinkej' tro lukse festis –
fordonis ?ion ?is kalson'.»

Ravite la vidvin' atentis
la vortojn de l' parigistin',
fikadon dol?an anta?sentis,
pri l' kaco revis en fascin'.

?i al Matrjona ekscitite
alvenis kun admira larm'
kaj, brakuminte ?in subite,
eldiris kun anima varm':

«Matrjona, amikin' bonkora,
kvaza? patrino karmemora!
Vi trovu Lu?jon kun rapid'
kaj lin invitu por vizit'.

Solida rekompenco estu,
se vi klopodos. Lu?jon vestu
la? plej konvena manier',
kaj venu morga? je vesper'.»

Kvar buntajn paperetojn laste
al ?i transdonis la vidvin',
kaj petis nepre, senprokraste,
matene jam viziti lin.

L' parigistino forimpetas
el la gastama domo, kaj
vidvino nia jam kun gaj'
atendas, kaj al fikoj pretas.

Parto kvina

En ?elo frida kaj malpura
apud drinkej', en kota strat'
?telist' kaj dibo?ul' terura
ebrie vivis en malsat'.

Kaj krom perfekta senhaveco
alia plag' turmentis lin:
la kaco, longa ?is maldeco,
la? col-mezuro – je dek kvin.

Kaj junulin', kaj oldulino,
kaj plej trivita stratputino
vidinte tion, en panik'
rifuzis tuje pri la fik',

?ar la virinojn malinstigis
pri li vaganta onidir':
per sia kaco fikmortigis
du sinjorinojn tiu vir'!

Kaj ekde tiam li tutsole
sen am' vegetis la? destin'.
Damnante l' kacon, senkonsole
dronigis triston li en vin'.

Bonvolu doni nun permeson,
ke mi ekspliku sen erar'
kaj vi ricevu la impreson
pri tuta Lu?ja parencar'.

Tre noblan havis li devenon:
prauloj de l' malri?a dand'
posedis kampojn kaj bienojn
kaj kacojn de enorma grand'.

Kaj ?iam tra generacioj
da tiuj kacoj sekvis ?en' –
kiel hered' de tradicioj,
simile al la patra ben'.

Kojonov, la? la nom' – Porfirij
al car' Johano servis, ?ar
per l' kac' halterojn suprentiri
li povis por amuz' de Car'.

Kaj la? Johana ordonemo
Porfirij ?iam sen problemo
per la kruela kac' mortbatis
servistojn, kiujn Car' mal?atis.

Kaj sekvis lin Kojonov Savva –
dum Petra temp' lin trafis glor' –
kanonojn en batal' Poltava
per l' kac' purigis kun fervor'.

Kaj dum Jekaterina rego
dank' al grandeco de l' kacego
Kojonov Leo – general' –
honoron ?uis sen rival'.

Verdire, famis per stupido
la famili' ekde aper',
sed grandaj kacoj en rigido –
estis objekto por fier'.

Jam Lu?ja avo sen skrupulo
fordrinkis ?ion ?is moner',
kaj nia Lu?jo – povra ulo –
denaske restis en mizer'.

Lin ne dorlotis dia graco,
kaj povus diri mi pri li:
la sorto dotis lin per kaco,
tamen nenion donis pli.

Parto sesa

Alvenis jam vesper' la dua.
L' vidvino en soleca sid'
jam revas pri la gast' malfrua,
kaj tempo pasas sen rapid'.

?i ne forgesis sin sublavi
en roza akvo, la? la ?at',
kaj, por malbonon ne ekhavi,
la pi?on ?miris per pomad'.

?i grandan kacon ja ne timis,
sed tutegale, la? natur'
al Lu?ja kac' ?i ne kutimis,
do devis pensi pri sekur'.

Sed jen – sonor'! Momento ?ua!
Minuto pasis, kaj la dua, –
aperis dece kaj sen hast'
delonge atendita gast'.

Jen anta? ?i solide staris
sinjoro digna, kun impon'.
Li per drinkula baso knaris:
«Nobel' Kojonov – je dispon'!»

Li la?aspekte tute bravis:
vestita kiel vera dand',
razita glate. Kaj ne gravis
odoro de kutima brand'.

«Ho, tre agrablas vin renkonti,
pri vi cirkulas bona fam'» –
dirinte jenajn vortojn, honti
komencis la vidvino jam.

«Jes, povus mi fieri inde
pri mia povo, sen vantem',
sed, ol aliajn kredi blinde,
prefere konvinki?u mem.»

Kaj plue kun la sama senco
ekfluis la babil-torent'.
Sed ?in obsedis sola penso:
komenci fikon sen atend'.

Por ne malhelpi la babilon
Matrjona iris al la pord',
eksidis tie post ?irmilon
kaj trikas ?trumpon en bonord'.

L' vidvin' kun Lu?jo – en izolo!
Do ?i jam tremas pro ekscit',
en ?ia sango regas bolo,
pasio vokas ?in al lit'.

Kun Lu?jo en duop' sidante,
pro la avido sen rezon',
komencis ?i palpeti lante
en po?' de lia pantalon'.

Kaj sub la tu?' de ?ia mano
levi?is tuj de Lu?jo kac',
kvaza? kura?a armeano –
potenca, forta en a?dac'.

Palpinte l' kacon, tuj ekardis
vidvino, reve pri la pek',
tenere, dol?e lin rigardis,
kaj flustris softe: «Lu?jo, ek!»

Kaj jam sen?ene anta? li
demetas robon kaj babu?ojn,
nudigas bruston ?is tali',
invitas ?ui kunan ku?on.

Do anka? Lu?jo tuj ekprancis,
celante ?in kun fola strab',
kacegon sian li balancis
similan al mortiga klab',

surliten la vidvinon pu?is,
?emizon ?ian tiris sor,
per tuta korp' sur ?in ekku?is
la kacon ?ovis sen pudor'.

Eksentis la vidvin' malbonon –
kvaza? enhavus ?i timonon.
Komencis krii ?i kaj jelpi,
sanktulojn ?iujn vokis helpi.

Teruras ?ia krio gor?a –
ne a?das Lu?jo. – La?tas plor'. –
Li spiras kiel balgo for?a
kaj fikas, fikas kun fervor'!

L' parigistin' pro tia ?emo
e? perdis ma?on dum la trik'.
Kaj flustras ?i en tima tremo:
«Nu, li mortigos ?in per fik'!»

Sed post hezito dum momento,
kun ?trumpo kaj trikila par'
Matrjona kure, kvaza? vento,
rapidas al la buduar'.

Matrjona buduaren kuras –
l' vidvin' senfortas. Per falus'
penetris Lu?jo al anus'
kaj anka? bugre ?in torturas.

Por rompi la turmentajn fikojn,
Matrjona nun en maltrankvil'
jen lian pugon, jen testikojn
komencis piki per trikil'.

Ekmu?is li kiel leono,
faligis planken ?in sen vort',
per longa kaco – dra?bastono
surkape frapis ?in ?is mort'.

Sed la vidvino lertan movon
(ankora? pulsis ?ia kor')
sukcesis: kaptis la ?urovojn
de Lu?jo – kaj de?iris for.

Sed por Matrjona mavas fato:
mortigis li per kacobato
?in kvaza? mu?on, dum moment',
kaj falis mem sen viva sent'.

Epilogo

Trovi?is tie sekvatage
vidvin' – kun tru' ?is umbilik',
parigistin', murdita plage,
Kojonov Lu?jo sen testik',
kaj na? kompletoj por la trik'.

Kadavro de Matrjona mute
trikilon tenis e? post frap' –
kun pi?' nedama?ita tute,
sed tamen kun rompita kap'!

Читайте больше книг на сайте онлайн-библиотеки mir-knigi.org